Zasiłek po pracy w Holandii: WW, U1 czy U2? Co zrobić przed powrotem do Polski

Mężczyzna przegląda dokumenty

Koniec kontraktu w Holandii i plan powrotu do Polski? Zanim spakujesz walizki, sprawdź, gdzie należy ci się zasiłek. Zła kolejność kroków – wyjazd przed złożeniem wniosku w UWV albo rejestracja w polskim urzędzie bez dokumentu PD U1 – potrafi kosztować kilka miesięcy bez pieniędzy.

Zasady koordynacji zabezpieczenia społecznego w UE są takie same dla wszystkich, ale w praktyce Polacy po pracy w Holandii mają trzy różne scenariusze: zasiłek WW w Holandii, przeniesienie (eksport) WW do Polski na formularzu U2 albo polski zasiłek dla bezrobotnych z doliczeniem holenderskich okresów pracy na podstawie U1. Wyjaśniamy, który kiedy wchodzi w grę. Dane według UWV, Zielonej Linii, serwisu powroty.gov.pl i portalu Your Europe – stan na listopad 2026 r.

WW w Holandii: kto ma prawo i ile wynosi

Holenderski zasiłek dla bezrobotnych to WW-uitkering, wypłacany przez UWV. Według UWV podstawowe warunki to:

  • przepracowanie co najmniej 26 z ostatnich 36 tygodni przed utratą pracy (nie musi to być jeden pracodawca),
  • ubezpieczenie od bezrobocia w ramach pracy – zwykle oznacza to, że miałeś pracodawcę (także agencję),
  • praca średnio co najmniej 10 godzin tygodniowo i utrata co najmniej 5 godzin tygodniowo (przy mniej niż 10 godzinach – co najmniej połowy godzin),
  • gotowość do podjęcia pracy.

WW wynosi 75 procent miesięcznego wynagrodzenia (WW-maandloon) przez pierwsze dwa miesiące, a potem 70 procent. Jest górny limit: UWV liczy zasiłek maksymalnie od dziennej podstawy 309,91 euro brutto. Inne dochody są odliczane od świadczenia.

Okres pobierania to od 3 miesięcy do 2 lat. Przy spełnieniu warunku 26 tygodni dostajesz co najmniej 3 miesiące. Jeśli pracowałeś w co najmniej 4 z ostatnich 5 lat, za każdy przepracowany rok dochodzi miesiąc (do 10 lat), a lata ponad 10 liczą się według niższego przelicznika.

W holenderskiej polityce od miesięcy toczy się dyskusja o zaostrzeniu warunku tygodniowego i skróceniu WW, ale według stanu na jesień 2026 r. zmiany nie zostały przyjęte – obowiązuje reguła 26 z 36 tygodni.

Gdzie składać wniosek: Holandia czy Polska?

To najważniejsze pytanie i najczęstsze źródło problemów. Unijne przepisy mówią jasno: nie możesz sam wybrać kraju, który wypłaci ci zasiłek. Decyduje miejsce zamieszkania i to, gdzie pracowałeś.

  • Mieszkałeś na stałe w Holandii (tu miałeś centrum życia) i tu straciłeś pracę – zasiłek przysługuje w Holandii. Składasz wniosek o WW w UWV. Jeśli chcesz wrócić do Polski, możesz WW przenieść na formularzu U2 (o tym niżej).
  • Mieszkałeś w Polsce, a do Holandii przyjeżdżałeś do pracy – UWV pisze, że osoba całkowicie bezrobotna, która mieszka w innym kraju, składa wniosek w kraju zamieszkania. Dotyczy to też pracowników przygranicznych, którzy wracają do domu co najmniej raz w tygodniu.
  • Pracownik „powracający” – jeśli podczas pracy w Holandii twoje centrum interesów życiowych pozostało w Polsce (tu mieszkała rodzina, którą regularnie odwiedzałeś, masz tu mieszkanie, opłacasz rachunki, a wyjazd był czasowy i zarobkowy), polski wojewódzki urząd pracy może przyznać ci zasiłek od razu po powrocie. Decyzję podejmuje WUP na podstawie specjalnego kwestionariusza.

Jeśli nie należysz do tej ostatniej grupy, polski zasiłek z doliczeniem holenderskich okresów co do zasady wymaga, by ostatnie zatrudnienie było w Polsce. Według powroty.gov.pl ostatnia praca musi być w Polsce, legalna i oskładkowana. Kto wraca po latach życia w Holandii i od razu idzie do PUP, może więc usłyszeć odmowę – wtedy właściwą drogą jest WW w Holandii i ewentualny transfer.

Transfer WW do Polski: formularz PD U2

Jeśli masz prawo do WW, możesz je „zabrać” do Polski i tam szukać pracy. Według UWV:

  • musisz być w pełni bezrobotny i pobierać WW co najmniej 4 tygodnie, będąc w tym czasie dostępnym na holenderskim rynku pracy, oraz być zarejestrowanym w UWV jako poszukujący pracy przez co najmniej 4 tygodnie (krócej, jeśli wyjeżdżasz za partnerem, który podejmuje pracę za granicą),
  • wniosek o PD U2 składasz w UWV najpóźniej tydzień przed wyjazdem – online na uwv.nl albo na papierowym formularzu,
  • w ciągu 7 dni od wyjazdu musisz zarejestrować się w urzędzie pracy w Polsce. Jeśli zrobisz to później, za dni między wyjazdem a rejestracją nie dostaniesz pieniędzy,
  • WW możesz eksportować maksymalnie na 3 miesiące z rzędu; w niektórych sytuacjach UWV może ten okres przedłużyć o kolejne maksymalnie 3 miesiące – trzeba o to zadzwonić do UWV,
  • przez cały czas co miesiąc wypełniasz Inkomstenopgave, a zmiany (np. urlop, chorobę) zgłaszasz w ciągu tygodnia. Chorobę zgłaszasz w UWV najpóźniej drugiego dnia.

Ważne: przy transferze zasiłek nadal wylicza i wypłaca UWV według holenderskich zasad – czyli w euro i w holenderskiej wysokości. Jeśli w tym czasie znajdziesz pracę i przez dwa miesiące z rzędu zarabiasz więcej niż 87,5 procent podstawy WW, świadczenie się kończy; przy niższych zarobkach możesz dostawać uzupełniające WW do końca okresu eksportu. Jeśli nie znajdziesz pracy i nie wrócisz do Holandii przed końcem okresu eksportu, prawo do dalszego WW co do zasady przepada – warto to dokładnie sprawdzić w UWV przed wyjazdem.

Na szczeblu UE od lat trwają prace nad zmianą rozporządzenia 883/2004, które m.in. wydłużyłyby eksport zasiłku do 6 miesięcy. Na jesień 2026 r. zmiany te nie weszły w życie, a holenderski rząd zapowiadał, że nie poprze wypracowanego kompromisu.

Polski zasiłek i dokument PD U1

PD U1 to zaświadczenie o okresach ubezpieczenia i zatrudnienia w innym kraju UE. Według powroty.gov.pl to jedyny uznawany dokument potwierdzający te okresy. Dzięki niemu polski urząd dolicza holenderską pracę do stażu wymaganego do zasiłku.

Jak zamówić PD U1 w Holandii (według UWV):

  • wniosek możesz złożyć już 4 tygodnie przed końcem zatrudnienia,
  • online przez Mijn UWV – potrzebujesz DigiD lub uznanego europejskiego eID, numeru BSN i adresu ostatniego pracodawcy,
  • bez DigiD – pobierasz formularz ze strony UWV (dostępny po niderlandzku, niemiecku, angielsku i francusku), wypełniasz i wysyłasz pocztą,
  • dokument przychodzi na adres domowy w ciągu 6–8 tygodni.

Bez U1 wojewódzki urząd pracy sam wystąpi do instytucji zagranicznej o potwierdzenie okresów. Trwa to od kilku tygodni do kilku miesięcy i w tym czasie nie dostajesz pieniędzy, choć zasiłek może zostać później wypłacony z wyrównaniem. Dlatego U1 warto zamówić jeszcze w Holandii, przed wyjazdem.

Procedura w Polsce: najpierw rejestrujesz się jako bezrobotny w powiatowym urzędzie pracy, a potem zgłaszasz się do wojewódzkiego urzędu pracy, który wydaje decyzję o prawie do zasiłku na zasadach koordynacji.

Jak liczony jest zasiłek w Polsce

To częste rozczarowanie: polski zasiłek nie zależy od holenderskich zarobków. Przyznaje się go według polskich przepisów i wypłaca w polskiej, kwotowej wysokości. Holenderskie okresy pomagają jedynie spełnić warunek stażu – 365 dni zatrudnienia lub ubezpieczenia w ciągu 18 miesięcy przed rejestracją, z wynagrodzeniem co najmniej minimalnym.

Od 1 czerwca 2026 r. zasiłek wynosi według Zielonej Linii:

  • przy stażu poniżej 20 lat (stawka 100 procent): 1783,90 zł brutto przez pierwsze 90 dni, potem 1400,90 zł brutto,
  • przy stażu co najmniej 20 lat (stawka 120 procent): 2140,68 zł brutto przez pierwsze 90 dni, potem 1681,08 zł brutto.

Podstawowy okres pobierania to 180 dni. 365 dni przysługuje m.in. osobom po 50. roku życia z co najmniej 20-letnim stażem, osobom z niepełnosprawnością, posiadaczom Karty Dużej Rodziny i niektórym rodzicom wychowującym dzieci – szczegóły warto potwierdzić w PUP. Zielona Linia zaznacza też, że jeśli U1 dostarczysz dopiero po rejestracji w PUP, okres pobierania zasiłku wydłuża się o czas oczekiwania na dokument.

Plan na ostatnie tygodnie w Holandii

  • Na 4 tygodnie przed końcem umowy zamów PD U1 przez Mijn UWV.
  • Ustal, gdzie formalnie mieszkałeś i gdzie było twoje centrum życia – od tego zależy, czy wnioskujesz o WW, czy o polski zasiłek.
  • Jeśli masz prawo do WW: złóż wniosek w UWV, odczekaj wymagane 4 tygodnie, a potem co najmniej tydzień przed wyjazdem złóż wniosek o PD U2.
  • Po przyjeździe do Polski zarejestruj się w PUP w ciągu 7 dni.
  • Pamiętaj, że przy transferze WW trwa za granicą najwyżej 3 miesiące (z możliwym przedłużeniem) – zaplanuj, co dalej, zanim ten okres się skończy.

Każda sytuacja jest trochę inna – zwłaszcza przy pracy przez agencję, meldunku w obu krajach albo krótkich kontraktach. Przed wyjazdem warto zadzwonić do UWV, a w Polsce do wojewódzkiego urzędu pracy lub na infolinię Zielonej Linii i opisać swoją historię zatrudnienia.

Źródła: UWV, Zielona Linia (zielonalinia.gov.pl), powroty.gov.pl, Your Europe (Komisja Europejska)