Segregacja śmieci w Holandii: co do którego pojemnika? Za błąd nawet 100 euro mandatu

Rozliczenie w PolscePraca w Holandii: ile dopłacisz w PIT-36?Policz z wyprzedzeniem – bez niespodzianek przy rozliczeniu w Polsce.PIT-36Policz PIT-36 →Za darmo · bez rejestracjiaangifte24

Worek zostawiony obok pełnego kontenera, śmieci wystawione za wcześnie albo karton po mleku w pojemniku na papier – w Holandii każda z tych rzeczy może skończyć się mandatem w wysokości 100 euro. Wyjaśniamy, co wrzucać do którego pojemnika i jakich błędów unikać.

Segregacja śmieci w Holandii wygląda na pierwszy rzut oka podobnie jak w Polsce, ale szczegóły bywają inne. Do tego każda gmina ma własne zasady: inne kolory pojemników, inne dni odbioru i inne godziny wystawiania. Dla osób, które mieszkają w domach od agencji pracy lub w pokojach z kilkoma współlokatorami, to częsty powód konfliktów z sąsiadami i właścicielem – a czasem i mandatów.

GFT – odpady bio

Do pojemnika GFT (groente-, fruit- en tuinafval, zwykle zielony) wrzucasz resztki jedzenia – także gotowanego – obierki, mięso i kości, trawę, liście i drobne gałęzie. Od 2023 roku dozwolone są też torebki herbaty, filtry do kawy i pady kawowe. Nie wrzucaj tu opakowań, gumy do żucia, pieluch, żwirku dla kota ani niedopałków.

Papier i karton

Gazety, koperty (także z okienkiem), kartony z paczek, ulotki, rolki po papierze toaletowym i czasopisma. Papier musi być czysty i suchy. Najczęstszy błąd: kartony po mleku, jogurcie czy soku. Te nie idą do papieru – mają warstwę plastiku i aluminium. Również tłusty karton po pizzy i kubki po kawie z automatu to odpady zmieszane.

PMD – plastik, metal, kartony po napojach

PMD to skrót od plastic, metalen verpakkingen en drankenkartons. Trafiają tu plastikowe opakowania, puszki, kartony po mleku i sokach, folie, torebki po chipsach. W niektórych gminach PMD zbiera się w specjalnych workach, w innych w osobnym pojemniku, a jeszcze gdzie indziej plastik oddziela się dopiero w sortowni – sprawdź na stronie swojej gminy. Pamiętaj, że wiele butelek i puszek ma kaucję (statiegeld) – zamiast je wyrzucać, oddaj je w sklepie i odzyskaj pieniądze. Do PMD nie wrzucaj puszek po farbie, doniczek, zabawek, styropianu ani opakowań powyżej 5 litrów.

Szkło

Butelki i słoiki – w tym po lekach i perfumach – wrzucasz do kontenera na szkło (glasbak). Nie wrzucaj szkła żaroodpornego, naczyń do piekarnika, szklanek, kryształów, luster, żarówek ani szyb. Te trafiają do odpadów zmieszanych lub na gminny punkt zbiórki.

Odpady zmieszane (restafval)

To, co nie pasuje nigdzie indziej: pieluchy, żwirek, brudne kartony po pizzy, ceramika, potłuczone kieliszki, żarówki halogenowe, wypalone świeczki. W wielu gminach za restafval płaci się więcej – np. przez kartę do podziemnego kontenera lub opłatę za każde opróżnienie – dlatego dobra segregacja to też niższe rachunki.

Baterie, chemia, stare meble

Baterie, olej po smażeniu, leki, farby i środki chemiczne to tzw. KCA (klein chemisch afval). Baterie przyjmuje większość supermarketów, leki – apteka, a resztę gminny punkt zbiórki (milieustraat lub afvalbrengstation). Duże przedmioty, jak materace, meble czy sprzęt AGD, to grofvuil – gmina odbiera je po wcześniejszym umówieniu (czasem bezpłatnie, czasem za opłatą) albo możesz je zawieźć sam. Ubrania i tekstylia oddaje się do kontenerów na odzież.

Za co można dostać mandat

Gminy coraz częściej wysyłają kontrolerów (boa's), którzy sprawdzają, czy mieszkańcy przestrzegają zasad. Mogą nawet otworzyć worek i poszukać w nim np. koperty z adresem. Mandat za nieprawidłowe wystawienie śmieci wynosi zwykle 100 euro. Najczęstsze sytuacje:

• Worek obok pełnego kontenera. Zasada brzmi „vol is vol” – jeśli kontener jest pełny, zanieś śmieci do innego albo zabierz do domu.
• Śmieci wystawione za wcześnie. Godziny różnią się w zależności od miasta. Przykładowo w Eindhoven pojemniki można wystawić w dniu odbioru od 6:00, w Hadze od 22:00 dnia poprzedniego, a w Utrechcie od 20:00 dnia poprzedniego.
• Brak segregacji tam, gdzie gmina zbiera frakcje osobno.
• Wyrzucenie dużych przedmiotów na ulicę bez umówienia odbioru – to traktowane jest jak nielegalne pozbycie się odpadów.

Dom od agencji: kto odpowiada za śmieci

Jeśli mieszkasz w domu wynajmowanym przez agencję pracy, kontrolerzy zwykle nie wiedzą, który z lokatorów wystawił worek w złym miejscu. Mandat może więc trafić do osoby, której nazwisko znajdzie się na kopercie w worku, albo do głównego najemcy lub właściciela – a ten nierzadko próbuje przenieść koszt na mieszkańców. Dlatego warto od razu po wprowadzeniu się ustalić z współlokatorami, kto i kiedy wynosi śmieci, i poprosić agencję o informację o dniach odbioru oraz o karcie do podziemnych kontenerów, jeśli gmina ich używa.

Podatek śmieciowy – afvalstoffenheffing

Za odbiór odpadów w Holandii płaci się osobny podatek gminny, afvalstoffenheffing. Jego wysokość ustala każda gmina, a często zależy od liczby osób w gospodarstwie domowym. W wielu przypadkach jest on wliczony w czynsz lub opłaty za mieszkanie od agencji – warto to sprawdzić w umowie. Osoby o niskich dochodach mogą w niektórych gminach ubiegać się o zwolnienie z tego podatku (kwijtschelding). Wniosek składa się zwykle do gminy lub regionalnego urzędu podatkowego, który wysyła rachunki.

Jak sprawdzić zasady w Twojej gminie

Najprościej wpisać w wyszukiwarkę nazwę gminy i słowo „afvalkalender” albo użyć aplikacji gminy lub firmy odbierającej odpady (np. Mijn Afvalwijzer). Po wpisaniu kodu pocztowego zobaczysz dni odbioru poszczególnych frakcji i godziny wystawiania. Jeśli mieszkasz w domu od agencji, warto wydrukować kalendarz i powiesić w kuchni – oszczędzi to nerwów i potencjalnych mandatów dla wszystkich lokatorów.

Źródła: Milieu Centraal, AVROTROS Radar, gminy