Okres wypowiedzenia w Holandii: ile jeszcze pracujesz i kiedy należy się odprawa

Chcesz zmienić pracę albo pracodawca mówi, że to koniec współpracy? W Holandii obowiązują jasne zasady wypowiedzenia, ale wiele osób zna je tylko z opowieści kolegów. Sprawdź, ile wynosi opzegtermijn, kiedy umowa kończy się sama i komu należy się odprawa.

Okres wypowiedzenia po niderlandzku to opzegtermijn. To czas między złożeniem wypowiedzenia a ostatnim dniem pracy. Jego długość zależy od tego, kto wypowiada umowę, jak długo pracujesz i co zapisano w umowie albo w układzie zbiorowym (cao).

Gdy to Ty odchodzisz z pracy

Ustawowy okres wypowiedzenia dla pracownika to jeden miesiąc. Nie ma znaczenia, czy pracujesz rok, czy piętnaście lat.

Umowa może przewidywać dłuższy termin, ale z ograniczeniami:

• okres wypowiedzenia pracownika może wynosić najwyżej 6 miesięcy,
• jeśli Twój termin jest dłuższy niż miesiąc, termin pracodawcy musi być co najmniej dwa razy dłuższy,
• oba terminy muszą być wpisane w umowę. Jeśli wpisano tylko Twój, możesz powołać się na ustawowy jeden miesiąc.

Zasadą jest wypowiedzenie na koniec miesiąca, chyba że umowa lub cao mówią inaczej. Przykład: składasz wypowiedzenie 10 listopada przy jednomiesięcznym terminie. Twoim ostatnim dniem pracy będzie 31 grudnia, a nie 10 grudnia. Dlatego wypowiedzenie najlepiej złożyć przed końcem miesiąca.

Wypowiedzenie składaj na piśmie: listem albo e-mailem, z prośbą o potwierdzenie odbioru. Podaj datę i ostatni dzień pracy, który wynika z okresu wypowiedzenia.

Jak napisać wypowiedzenie po niderlandzku?

Nie potrzebujesz specjalnego formularza. Wystarczy krótki list (ontslagbrief) z Twoimi danymi, danymi firmy, datą i podpisem. Najważniejsze zdanie może brzmieć tak: „Hierbij zeg ik mijn arbeidsovereenkomst op met inachtneming van de opzegtermijn. Mijn laatste werkdag is [data].” Oznacza to: „Niniejszym wypowiadam umowę o pracę z zachowaniem okresu wypowiedzenia. Mój ostatni dzień pracy to [data]”. Możesz dodać prośbę o rozliczenie urlopu i wystawienie świadectwa pracy (getuigschrift), jeśli go potrzebujesz.

Pracodawca nie musi zgadzać się na Twoje wypowiedzenie, bo nie potrzebujesz jego akceptacji. Może natomiast zaproponować krótszy termin. Jeśli obie strony się zgodzą, ostatni dzień pracy może być wcześniejszy. Warto mieć to wtedy na piśmie.

Uwaga na zasiłek WW

Jeśli sam odchodzisz z pracy i nie masz nowej, co do zasady nie dostaniesz zasiłku dla bezrobotnych WW. UWV uzna, że sam spowodowałeś bezrobocie (verwijtbaar werkloos). Zanim złożysz wypowiedzenie, najlepiej mieć podpisaną nową umowę.

Gdy to pracodawca wypowiada umowę

Pracodawca nie może zwolnić pracownika z umowy na czas nieokreślony ot tak. Potrzebuje zgody UWV (przy zwolnieniach z przyczyn ekonomicznych lub po długiej chorobie), rozwiązania umowy przez sąd albo Twojej zgody na rozwiązanie za porozumieniem stron (vaststellingsovereenkomst).

Ustawowy okres wypowiedzenia dla pracodawcy rośnie ze stażem:

• staż krótszy niż 5 lat: 1 miesiąc,
• od 5 do 10 lat: 2 miesiące,
• od 10 do 15 lat: 3 miesiące,
• 15 lat i więcej: 4 miesiące.

Do stażu wliczają się wcześniejsze umowy u tego samego pracodawcy, także czasowe, zawarte jedna po drugiej. Cao może przewidywać inne terminy. Jeśli pracodawca dostał zgodę UWV, może skrócić okres wypowiedzenia o czas trwania procedury, ale zostać musi co najmniej jeden miesiąc.

Okres próbny (proeftijd)

W okresie próbnym zarówno Ty, jak i pracodawca możecie zakończyć umowę z dnia na dzień, bez okresu wypowiedzenia. Na Twoją prośbę pracodawca musi podać powód na piśmie.

Umowa na czas określony

Umowa tymczasowa (tijdelijk contract) kończy się sama w ustalonym dniu. Nikt nie musi jej wypowiadać. Wcześniejsze rozwiązanie jest możliwe tylko wtedy, gdy w umowie jest tzw. tussentijds opzegbeding, czyli zapis o możliwości wypowiedzenia w trakcie. Bez niego ani Ty, ani pracodawca nie możecie jednostronnie zakończyć umowy przed terminem, chyba że za porozumieniem stron.

Przy umowach na co najmniej pół roku pracodawca musi na piśmie poinformować Cię najpóźniej miesiąc przed końcem, czy umowa zostanie przedłużona i na jakich warunkach. To tzw. aanzegtermijn. Jeśli tego nie zrobi, może być winien odszkodowanie do wysokości miesięcznej pensji.

Odprawa: transitievergoeding

Gdy to pracodawca kończy współpracę, także gdy nie przedłuża umowy czasowej, masz zwykle prawo do odprawy, czyli transitievergoeding. Należy się ona od pierwszego dnia pracy, także po okresie próbnym.

• wynosi 1/3 miesięcznego wynagrodzenia brutto za każdy rok pracy, a za niepełny rok proporcjonalnie,
• do wynagrodzenia doliczane są m.in. dodatki za zmiany, nadgodziny i premie,
• w 2026 roku maksymalna odprawa to 102 000 euro brutto albo roczna pensja, jeśli jest wyższa.

Przykład: zarabiasz 2600 euro brutto miesięcznie i pracujesz u tego samego pracodawcy równo trzy lata. Za każdy rok należy Ci się jedna trzecia pensji, czyli około 867 euro. Za trzy lata daje to około 2600 euro brutto odprawy. Jeśli pracowałeś trzy i pół roku, dochodzi do tego proporcjonalna część za ostatnie pół roku, czyli mniej więcej 433 euro.

Pracodawca może w niektórych sytuacjach odliczyć od odprawy koszty, które poniósł na Twoją korzyść, np. szkolenie przygotowujące do nowej pracy. Musi jednak wcześniej o tym poinformować i uzyskać Twoją pisemną zgodę.

Jeśli to Ty składasz wypowiedzenie, odprawa Ci się nie należy. Wyjątkiem jest sytuacja, w której odchodzisz z powodu poważnych zaniedbań pracodawcy.

Co z niewykorzystanym urlopem?

Przy końcu umowy pracodawca rozlicza niewykorzystane dni urlopu i wypłaca zaległy dodatek urlopowy (vakantiegeld). Sprawdź ostatni pasek wypłaty (loonstrook) i rozliczenie końcowe (eindafrekening). Zapytaj też o jaaropgaaf, które przyda się przy rozliczeniu podatku.

Jeśli nie wiesz, czy wypowiedzenie jest zgodne z prawem, albo pracodawca naciska na podpisanie porozumienia, nie podpisuj niczego od razu. Bezpłatnej porady udziela Juridisch Loket, a członkom pomaga też związek zawodowy, np. FNV.

Źródła: Rijksoverheid, UWV, Burgerlijk Wetboek