Obywatelstwo holenderskie dla Polaka: 1139 euro, 5 lat i rezygnacja z polskiego paszportu

Za darmo · bez rejestracjiPolicz wszystko, co ważne przy pracy w HolandiiBrutto-netto · Vakantiegeld · Zorgtoeslag · Chorobowe · WW · PIT-36Wybierz kalkulator →Za darmo · bez rejestracjiaangifte24

Mieszkasz w Holandii od lat i myślisz o holenderskim paszporcie? Naturalizacja kosztuje 1139 euro i wymaga 5 lat legalnego pobytu. Haczyk: Polak w większości przypadków musi zrzec się polskiego obywatelstwa, a na to potrzebna jest zgoda prezydenta RP.

Jako obywatel Unii Europejskiej możesz w Holandii mieszkać, pracować i korzystać z większości praw bez holenderskiego paszportu. Obywatelstwo daje jednak m.in. prawo głosu w wyborach do Tweede Kamer. Zanim złożysz wniosek, sprawdź warunki – zwłaszcza ten dotyczący polskiego obywatelstwa.

Warunki naturalizacji

Według holenderskiego urzędu imigracyjnego IND musisz spełnić m.in. te warunki:

• masz co najmniej 18 lat,
• mieszkasz w Holandii legalnie i nieprzerwanie od 5 lat (3 lata, jeśli jesteś w związku małżeńskim lub partnerskim z Holendrem),
• zdałeś egzamin integracyjny (inburgering) – obecnie na poziomie A2 – albo masz zwolnienie, np. na podstawie dyplomu,
• w ostatnich 5 latach nie byłeś karany – także wysokie mandaty mogą przeszkodzić (np. pojedynczy mandat od 900 euro albo kilka mandatów od 450 euro na łączną kwotę od 1350 euro),
• jesteś gotów zrzec się dotychczasowego obywatelstwa (szczegóły niżej),
• złożysz osobiście deklarację przynależności (verklaring van verbondenheid) po niderlandzku podczas ceremonii.

Pobyt na podstawie zezwolenia tymczasowego, np. na studia lub leczenie, nie liczy się do wymaganych 5 lat.

Ile to kosztuje w 2026 roku

• naturalizacja jednej osoby – 1139 euro,
• naturalizacja razem z partnerem – 1454 euro,
• dziecko poniżej 18 lat naturalizowane razem z rodzicem – 168 euro.

Opłata nie jest zwracana, jeśli wniosek zostanie odrzucony. Do tego dochodzą koszty egzaminu integracyjnego, tłumaczeń dokumentów i – w przypadku Polaków – opłata za zrzeczenie się polskiego obywatelstwa.

Jak wygląda procedura

Wniosek składa się w urzędzie gminy (wydział Burgerzaken). Burmistrz wydaje opinię, a decyzję podejmuje IND – zwykle w ciągu około roku. Holendrem stajesz się dopiero na ceremonii naturalizacji, która jest obowiązkowa. Trzeba się na niej stawić w ciągu roku od decyzji, inaczej procedurę trzeba zaczynać od nowa i ponownie zapłacić.

Optie – szybsza droga dla niektórych

Część osób może skorzystać z prostszej procedury optie. Decyzję podejmuje wtedy burmistrz w około 3 miesiące, a opłata wynosi 241 euro (412 euro z partnerem, 27 euro za dziecko). Optie jest jednak dostępna tylko dla określonych grup, m.in.:

• osób urodzonych w Holandii i mieszkających tu od urodzenia,
• dorosłych mieszkających legalnie w Holandii od 4. roku życia,
• osób powyżej 65 lat z 15 latami legalnego pobytu,
• osób od 3 lat w małżeństwie z Holendrem i z 15 latami pobytu,
• byłych obywateli Holandii.

Dla dzieci Polaków urodzonych i wychowanych w Holandii optie może być dobrą drogą, gdy osiągną pełnoletność. Sam fakt bycia obywatelem UE nie daje prawa do optie.

Czy trzeba zrezygnować z polskiego obywatelstwa?

W większości przypadków tak. Holandia wymaga zrzeczenia się dotychczasowego obywatelstwa (afstandseis). Przed naturalizacją podpisujesz deklarację gotowości do zrzeczenia się (bereidheidsverklaring). Obywatele UE nie mają ogólnego zwolnienia.

Najważniejsze wyjątki, które mogą dotyczyć Polaków:

• jesteś w związku małżeńskim lub zarejestrowanym partnerskim z obywatelem Holandii,
• jesteś niepełnoletni,
• zrzeczenie się jest niemożliwe lub nieproporcjonalnie kosztowne.

Uwaga: wyjątek „prawo mojego kraju nie pozwala zrzec się obywatelstwa” nie dotyczy Polski, bo polskie prawo na to pozwala. W Tweede Kamer od lat leży projekt ustawy, który zniósłby obowiązek zrzekania się obywatelstwa, ale nie został przyjęty.

Jak zrzec się obywatelstwa polskiego

Według polskiej ambasady w Hadze na zrzeczenie się obywatelstwa polskiego potrzebna jest zgoda Prezydenta RP. Od decyzji nie ma odwołania. Wniosek składa się przez konsula, za pośrednictwem systemu e-Konsulat. Opłata konsularna wynosi 450 euro. Trzeba dołączyć dowód, że masz inne obywatelstwo lub otrzymałeś zapewnienie, że je dostaniesz.

Na decyzję prezydenta nie ma ustawowego terminu. Obywatelstwo polskie wygasa 30 dni po wydaniu zgody, a polski paszport trzeba wtedy zwrócić.

Podwójne obywatelstwo w praktyce

Osoby, które mają podwójne obywatelstwo (np. dzięki wyjątkowi dla małżonków Holendrów), w Polsce są traktowane wyłącznie jako Polacy. Mają te same prawa i obowiązki co inni obywatele i nie mogą powoływać się wobec polskich urzędów na drugie obywatelstwo. Do Polski wjeżdżają na polskim paszporcie lub dowodzie osobistym.

Prawa obywatela UE bez naturalizacji

Bez holenderskiego paszportu jako obywatel UE od 18 lat możesz głosować w wyborach do rady gminy (gemeenteraad). W wyborach do Parlamentu Europejskiego możesz głosować w Holandii po zarejestrowaniu się w gminie formularzem Y-32. Do głosowania w wyborach do Tweede Kamer potrzebne jest holenderskie obywatelstwo.

Plany zaostrzenia przepisów

Rząd przygotował projekt, który wydłużyłby wymagany okres pobytu z 5 do 10 lat, a dla małżonków Holendrów – do 5 lat. Wymagany poziom języka miałby wzrosnąć do co najmniej B1. Na razie to projekt bez daty wejścia w życie. Według IND wnioski złożone przed zmianą będą rozpatrywane według starych zasad – dlatego jeśli spełniasz warunki, nie warto zwlekać.

Krok po kroku

1. Sprawdź, czy masz 5 lat nieprzerwanego, legalnego pobytu i czy byłeś cały czas zameldowany w gminie (BRP).
2. Zdaj egzamin integracyjny lub sprawdź, czy przysługuje ci zwolnienie (np. holenderski dyplom).
3. Zastanów się, czy jesteś gotów zrzec się obywatelstwa polskiego – albo czy obejmuje cię wyjątek.
4. Umów wizytę w swojej gminie i złóż wniosek z opłatą.
5. Po pozytywnej decyzji IND weź udział w ceremonii naturalizacji.
6. Jeśli musisz, złóż przez konsula wniosek o zgodę na zrzeczenie się obywatelstwa polskiego.

Najczęstsze pytania

Ile trwa cała procedura? Sama decyzja IND zapada zwykle w ciągu około roku od złożenia wniosku. Do tego dochodzi termin ceremonii, a w przypadku Polaków – oczekiwanie na zgodę prezydenta na zrzeczenie się obywatelstwa, dla której nie ma ustawowego terminu. Realnie trzeba więc liczyć się z co najmniej kilkunastoma miesiącami.

Czy dzieci też muszą rezygnować z polskiego obywatelstwa? Niepełnoletni są wyjęci z obowiązku zrzeczenia się obywatelstwa przy naturalizacji razem z rodzicem.

Źródła: IND, gov.pl (Ambasada RP w Hadze), Kiesraad, Rijksoverheid