Nazwisko, adres, konta w social mediach. Państwo zbiera coraz więcej danych o demonstrantach
Imię, miejsce zamieszkania, konta w mediach społecznościowych, a nawet przekaz, który chcesz nieść. O to wszystko holenderskie urzędy coraz częściej pytają osoby zgłaszające demonstrację. Instytut praw człowieka bije na alarm: ludzie mogą zacząć bać się wychodzić na ulice.
College voor de Rechten van de Mens, czyli holenderski instytut praw człowieka, opublikował w poniedziałek swój coroczny raport. Jednym z głównych wątków jest rosnąca ilość informacji, jakie państwo zbiera o demonstracjach i ich uczestnikach.
Coraz więcej pytań przy zgłoszeniu protestu
– Widzimy, że zbiera się coraz więcej informacji – mówi przewodniczący instytutu Rick Lawson. Według niego osoby zgłaszające demonstrację są pytane o nazwisko, miejsce zamieszkania, konta w mediach społecznościowych, spodziewanych uczestników oraz o to, jaki przekaz chcą przekazać.
Takie dane mogą pomóc gminie lub policji w sprawnym przeprowadzeniu protestu i w ocenie ryzyka kontrmanifestacji czy zamieszek. Lawson przyznaje, że jest to zrozumiałe, ale jego zdaniem prowadzi do nieufności. Zwłaszcza gdy ludzie widzą, że państwo zbiera informacje także w inny sposób: przez monitoring, w internecie albo za pomocą informatorów.
„Jak jestem zapisany w systemie?”
Instytut rozmawiał m.in. z organizacjami, które organizują demonstracje. Ich sympatycy mają poczucie, że są obserwowani, i zadają sobie pytania: jak jestem odnotowany, co dzieje się z moimi danymi i komu są przekazywane? Według instytutu takie poczucie może sprawić, że ludzie będą mniej chętnie korzystać z prawa do protestu. W efekcie zagrożone są prawo do prywatności i prawo do pokojowych zgromadzeń.
Instytut podkreśla, że zdecydowana większość demonstracji w Holandii przebiega spokojnie. Około 97 procent z nich obywa się bez żadnych incydentów. Mimo to w polityce rośnie presja, by wprowadzać kolejne środki zapobiegające zamieszkom. Lawson ostrzega, że raz wprowadzone uprawnienia mogą być potem stosowane także wobec protestów, przy których nic się nie dzieje.
Prawo do demonstracji dotyczy też Polaków
Prawo do demonstrowania w Holandii nie jest zarezerwowane dla obywateli holenderskich. Mogą z niego korzystać także mieszkający tu Polacy i inni obywatele UE, na przykład podczas protestów pracowników agencji pracy, akcji związkowych czy manifestacji w sprawie warunków mieszkaniowych. Demonstrację zgłasza się zwykle w gminie, a o dane organizatora pytają właśnie urzędy gminne.
Instytut wzywa rząd do powściągliwości w nadawaniu nowych uprawnień i do maksymalnego ograniczenia zbierania danych osobowych demonstrantów. Jak podkreśla, prawo do demonstracji jest nieodłącznym elementem demokratycznego państwa prawa, a ludzie powinni czuć się swobodnie, gdy chcą upomnieć się o to, co uważają za ważne.
Raport ukazał się kilka dni po marszu „Czerwonej Linii” w Amsterdamie, w którym według organizatorów wzięło udział co najmniej 200 tysięcy osób.
Źródło: NOS