Tej nocy zmiana czasu na zimowy. Śpimy dłużej, ale nocna zmiana trwa godzinę więcej

Budzik na szafce nocnej w ciemnej sypialni

Tej nocy, z soboty 24 na niedzielę 25 października 2026 roku, Holandia przechodzi na czas zimowy. O godzinie 3:00 wskazówki cofamy na 2:00, a więc śpimy godzinę dłużej. Dla większości to miły bonus, ale osoby pracujące na nocną zmianę, kierowcy i podróżujący nocą powinni wiedzieć o kilku rzeczach.

Zmiana czasu w Holandii, podobnie jak w Polsce i całej Unii Europejskiej, odbywa się w ten sam weekend i o tej samej chwili. Oznacza to, że różnica czasu między Holandią a Polską się nie zmienia – nadal jej nie ma. Jeśli dzwonisz do rodziny w kraju albo umawiasz się na wideorozmowę, godzina u Ciebie i u nich będzie taka sama, jak przez całe lato.

Kiedy dokładnie i w którą stronę przestawić zegarek

Zasada jest prosta: w nocy z soboty na niedzielę o 3:00 czasu letniego zegary cofamy o jedną godzinę, na 2:00. W praktyce godzina między 2:00 a 3:00 „wydarzy się” dwa razy. Czas zimowy jest w Holandii czasem standardowym (środkowoeuropejskim, CET) i potrwa do wiosny. Kolejna zmiana, na czas letni, nastąpi w nocy z soboty na niedzielę 28 marca 2027 roku – wtedy zegarki przestawimy do przodu i stracimy godzinę snu.

Najprostszy sposób, żeby nie zgubić się w niedzielę rano: przed pójściem spać przestaw ręcznie wszystkie zegary, które nie robią tego same. Wtedy budzik nastawiony na konkretną godzinę zadzwoni już według nowego czasu.

Telefony, komputery, zegary w aucie

Smartfony, tablety, laptopy i większość smartwatchy zmieniają czas automatycznie, o ile w ustawieniach masz włączoną opcję automatycznej daty i godziny oraz właściwą strefę czasową. Warto to sprawdzić zwłaszcza wtedy, gdy telefon kupiony był w Polsce albo ktoś ręcznie zmieniał ustawienia – strefa powinna wskazywać Amsterdam lub czas środkowoeuropejski.

Ręcznie trzeba zwykle przestawić:

  • zegar w samochodzie – w starszych autach to najczęściej zapominany zegar w domu; w nowszych, z nawigacją lub połączeniem z telefonem, czas często aktualizuje się sam,
  • zegary w kuchence, piekarniku i mikrofalówce,
  • budziki na baterie i zegary ścienne (te sterowane radiowo zwykle przestawią się same),
  • programatory: termostat, ekspres do kawy, oświetlenie, karmniki dla zwierząt,
  • kamery i rejestratory jazdy, w których godzina ma znaczenie przy ewentualnym nagraniu zdarzenia.

Jeśli używasz tachografu w ciężarówce albo prowadzisz ewidencję czasu pracy kierowcy, kieruj się instrukcjami pracodawcy – dane w tachografach cyfrowych zapisywane są w czasie UTC, a lokalna godzina ma znaczenie głównie przy wpisach ręcznych.

Nocna zmiana: godzina pracy więcej

Dla osób, które tej nocy pracują – w magazynach, szklarniach, fabrykach, na produkcji, w opiece czy ochronie – zmiana czasu ma bardzo konkretny skutek: nocna zmiana trwa o godzinę dłużej. Jeśli zaczynasz o 22:00 i kończysz o 6:00 według zegara, w rzeczywistości przepracujesz dziewięć godzin, a nie osiem.

Czy za tę dodatkową godzinę dostaniesz pieniądze? Nie ma jednej reguły dla wszystkich. Holenderski serwis dla pracodawców Rendement opisuje, że firmy rozwiązują to różnie: skracają zmianę o godzinę, płacą za dodatkową godzinę (razem z dodatkiem za pracę w nocy) albo rozliczają ją z „brakującą” godziną podczas wiosennej zmiany czasu w marcu. To, co obowiązuje Ciebie, zależy od umowy, regulaminu firmy i układu zbiorowego (CAO), jeśli obejmuje on Twoją branżę lub agencję pracy.

Praktyczne wskazówki:

  • zapisz dokładną godzinę rozpoczęcia i zakończenia pracy tej nocy,
  • sprawdź po wypłacie, czy na pasku (loonstrook) widać przepracowane godziny i ewentualne dodatki (toeslag),
  • jeśli pracujesz przez uitzendbureau, zapytaj konsultanta, jak agencja rozlicza tę noc – i czy jest tak samo jak w marcu,
  • w razie wątpliwości co do zapisów CAO możesz zapytać związek zawodowy (np. FNV) lub Juridisch Loket.

Pamiętaj też, że dłuższa zmiana to dodatkowe zmęczenie. Jeśli po pracy wracasz samochodem lub rowerem, zaplanuj to rozsądnie – godzina więcej w pracy to godzina mniej odpoczynku przed jazdą.

Podróże w nocy: pociągi, autobusy, loty

Rozkłady jazdy i godziny odlotów podawane są zawsze w czasie lokalnym obowiązującym w danej chwili. Jeśli tej nocy lub w niedzielę wcześnie rano jedziesz nocnym pociągiem NS, autobusem albo wybierasz się na lotnisko, sprawdź połączenie w aplikacji NS, 9292 lub przewoźnika tuż przed wyjazdem. Aplikacje pokazują aktualne godziny, a w razie zmian czy opóźnień od razu je uwzględniają.

Szczególnie uważaj, jeśli masz bilet na autokar lub lot do Polski albo odbierasz kogoś z lotniska w niedzielę nad ranem. Najczęstszy błąd to pomylenie godziny przyjazdu – zwłaszcza gdy rezerwacja była zrobiona dawno temu, a zegarek w aucie wciąż pokazuje czas letni.

Jak zmiana czasu wpływa na sen

Jesienna zmiana jest dla organizmu łagodniejsza niż wiosenna, bo zyskujemy godzinę, a nie ją tracimy. Mimo to część osób przez kilka dni czuje się rozbita: wcześniej robią się głodne, budzą się przed budzikiem albo wieczorem szybciej czują senność. Najbardziej odczuwają to małe dzieci, zwierzęta domowe (które nie wiedzą, że „karmienie o 7:00” przesunęło się o godzinę) oraz osoby pracujące w systemie zmianowym.

Co pomaga:

  • trzymaj się w miarę stałych godzin snu i posiłków przez najbliższe dni,
  • rano wyjdź na dzienne światło – to najlepszy sygnał dla zegara biologicznego,
  • u dzieci możesz przesuwać pory snu stopniowo, np. o kwadrans dziennie,
  • wieczorem ogranicz ekrany i kofeinę, zwłaszcza jeśli i tak masz kłopoty z zasypianiem.

Po zmianie czasu zmierzch zapada wyraźnie wcześniej – po południu, w drodze z pracy, robi się ciemno. Dla rowerzystów to dobry moment, by sprawdzić oświetlenie: w Holandii jazda po zmroku bez działających świateł z przodu i z tyłu grozi mandatem, a przede wszystkim jest niebezpieczna. Kierowcy powinni zwracać większą uwagę na pieszych i rowerzystów w godzinach szczytu.

Czy Unia zlikwiduje zmianę czasu?

O końcu przestawiania zegarków mówi się w Europie od lat. W 2018 roku Komisja Europejska zaproponowała rezygnację ze zmiany czasu, a w 2019 roku Parlament Europejski poparł ten pomysł (410 głosów za, 192 przeciw). Każde państwo miało samo wybrać, czy zostaje przy stałym czasie letnim, czy zimowym. Projekt utknął jednak w Radzie UE, gdzie kraje członkowskie nie potrafiły się porozumieć – głównie z obawy, że sąsiednie państwa wybiorą różne strefy i powstanie „czasowa szachownica”.

W październiku 2025 roku temat wrócił: premier Hiszpanii Pedro Sánchez zaapelował o zakończenie zmian czasu w UE. Inicjatywę poparły m.in. Finlandia i Polska, a Komisja Europejska wpisała tę sprawę do programu prac na 2026 rok. Według stanu na październik 2026 roku w Radzie UE wciąż nie ma jednak większości dla konkretnego rozwiązania, a obowiązuje dotychczasowa dyrektywa z 2000 roku. Dlatego tej nocy zegarki znów cofamy. Nawet gdyby państwa szybko doszły do porozumienia, ostatnia zmiana czasu prawdopodobnie nie nastąpiłaby wcześniej niż w 2027 lub 2028 roku.

Dla Polaków w Holandii kluczowe jest to, że oba kraje leżą w tej samej strefie czasowej. Jeśli kiedyś UE zrezygnuje ze zmiany czasu, a Holandia i Polska wybiorą różne rozwiązania, mogłaby pojawić się godzina różnicy między krajami – na razie jednak to tylko scenariusz, a nie decyzja.

Źródła: RODI Media (2026), Rendement, Parlament Europejski, Sortiraparis (stan na październik 2026)