System się zawali! 200 tys. osób bez decyzji – rząd pod presją!

Jeśli nic się nie zmieni, za cztery lata aż 200 000 osób będzie czekać na ocenę prawa do świadczenia z tytułu niezdolności do pracy (WIA) – ostrzegł w tym tygodniu prezes UWV.

Obecnie około 600 000 osób otrzymuje świadczenie WIA, a liczba nowych wniosków rośnie do 90 000 rocznie. Problem braku lekarzy orzeczników nie został rozwiązany, a cały system świadczeń praktycznie się zablokował.

W ostatnich latach powstało wiele raportów i rekomendacji, dlatego reforma tego systemu jest jednym z największych wyzwań dla rządu. To także bardzo skomplikowane zadanie, szczególnie dla rządu mniejszościowego, który musi liczyć na poparcie opozycji.

Napięcia związkowe

Rząd już na starcie popadł w konflikt ze związkami zawodowymi. Te opuściły negocjacje, gdy pojawiły się plany zmiany wcześniejszych ustaleń dotyczących wieku emerytalnego (AOW).

To problem, bo bez współpracy ze związkami reforma systemu będzie bardzo trudna. Dodatkowo wzrost liczby osób trafiających do WIA w połowie wynika właśnie z podniesienia wieku emerytalnego.

System zamiast pomagać – szkodzi

Zamiast dawać poczucie bezpieczeństwa, system generuje niepewność:

• osoby chore czekają na decyzję lub przekwalifikowanie
• osoby niezdolne do pracy czekają na przyznanie świadczenia
• pracodawcy nie wiedzą, czy mogą zastąpić chorego pracownika

Dla małych firm to szczególnie trudne, bo przez długi czas muszą utrzymywać stanowisko pracy dla chorego.

Problem systemowy

W systemie są duże środki finansowe, ale jednocześnie pracownicy i pracodawcy „utykają” w procedurach. Państwo wykorzystuje te środki także do łatania budżetu.

Minister pracy przyznał, że to osłabia zaufanie do systemu i zapowiedział analizę możliwych zmian.

Rosnący problem

Braki kadrowe na rynku pracy są duże, a jednocześnie rośnie liczba osób niezdolnych do pracy – szczególnie młodych kobiet z problemami psychicznymi.

Proponowane zmiany

Rząd proponuje m.in.:

• odciążenie lekarzy poprzez zmiany w ocenianiu pracowników
• brak konieczności zwrotu świadczeń przy błędnej ocenie
• obowiązek szukania pracy u innego pracodawcy w drugim roku choroby

Kolejne reformy

Planowane są także:

• likwidacja wyższej formy świadczenia (IVA) dla nowych przypadków
• obniżenie maksymalnej wysokości świadczeń

Co dalej?

Nowi liderzy związków zawodowych i organizacji pracodawców mają rozpocząć negocjacje od nowa. Rząd będzie jednocześnie szukał poparcia w parlamencie.

Reforma systemu WIA zapowiada się jako jedna z najtrudniejszych i najważniejszych decyzji dotyczących przyszłości pracowników w Holandii.