Ponad połowa młodych w Holandii ledwo wiąże koniec z końcem. Szkoły ruszają z pomocą

Zmartwiony młody człowiek nad rachunkami przy laptopie

Coraz więcej uczniów i studentów w Holandii prosi szkoły o pomoc w sprawach pieniędzy. Ponad połowa młodych ludzi ledwo wiąże koniec z końcem – w 2024 roku było to 40 procent, dziś już 54 procent. Część rezygnuje ze studiów, bo ich na nie nie stać.

Redakcja NOS Stories rozmawiała z ponad dwudziestoma szkołami MBO, uczelniami HBO i uniwersytetami. Wszystkie zauważają to samo: rośnie liczba uczniów i studentów, którzy potrzebują wsparcia finansowego. Szkoły coraz częściej rozkładają opłaty na raty, dopłacają do materiałów dydaktycznych i udzielają porad w sprawach pieniędzy.

Liczby, które niepokoją

Według instytutu Nibud odsetek młodych ludzi, którzy mają problem z utrzymaniem się, wzrósł z 40 procent w 2024 roku do 54 procent w 2026 roku. Z badania Armoedefonds przeprowadzonego wcześniej w tym roku wynika, że prawie 60 procent organizacji pomagających ubogim dostaje więcej próśb od młodzieży. Niemal jedna trzecia tych organizacji twierdzi, że młodzi nie mogą rozpocząć albo ukończyć nauki z powodu problemów finansowych.

Lotte Meerhoff, rzeczniczka Armoedefonds, mówi, że poważne kłopoty mają szczególnie młodzi ludzie, którzy nie dostają wsparcia od rodziców – zwłaszcza po ukończeniu 18 lat. Fundusz przyznaje, że skala wzrostu go zaskoczyła.

Trzy dorywcze prace i wstyd

NOS rozmawiał ze studentami, którzy łączą naukę z trzema pracami dorywczymi. Niektórzy chcieliby zrobić magisterkę na uniwersytecie, ale nie mogą sobie na to pozwolić. Sophie Koole, pracowniczka młodzieżowa w szkole MBO Aventus w Apeldoorn, mówi, że pieniądze są dziś tematem numer jeden w rozmowach z uczniami. Wśród przyczyn wymienia rosnące koszty życia oraz łatwość kupowania na kredyt i „płacenia później” (achteraf betalen).

O pieniądzach wciąż trudno rozmawiać – badania Humanitas pokazują, że to temat tabu. Dwie 18-letnie uczennice mboRijnland w Lejdzie przyznają, że wstydzą się braku pieniędzy, a jedna z nich unika wyjść ze znajomymi, żeby nikt nie pomyślał, że jest biedna. Ukrywane zmartwienia mogą prowadzić do nieprzespanych nocy i kłopotów z codziennym funkcjonowaniem.

Jak pomagają szkoły i czego chcą organizacje

Szkoły oferują rozłożenie kosztów na raty, fundusze na książki lub laptopa, warsztaty, a nawet spektakle teatralne o pieniądzach, a także coachów finansowych i pracowników młodzieżowych. Armoedefonds uważa jednak, że to za mało: politycy powinni postawić na szersze działania zapobiegawcze, obecne ograniczenia dla „płacenia później” są niewystarczające, a płaca minimalna i studiefinanciering powinny wzrosnąć.

Ważne dla polskich rodzin

Coraz więcej dzieci polskich rodzin w Holandii uczy się w MBO, HBO lub na uniwersytecie. Jeśli Twoje dziecko ma problem z pieniędzmi, warto, by porozmawiało z opiekunem (mentor, studentendecaan) w szkole – większość placówek ma fundusze pomocowe i może rozłożyć opłaty na raty. Darmową, anonimową poradę w sprawie długów daje też Geldfit (0800-8115), a gmina ma obowiązek pomóc osobom z problemami finansowymi.

Źródło: NOS