Zaginiona książka Erazma z 1609 r. wróciła do Rotterdamu. Rady dla dzieci po 400 latach

Stara, zabytkowa książka otwarta na drewnianym stole

Myj ręce przed jedzeniem, obcinaj paznokcie i mów „na zdrowie”, gdy ktoś kichnie. Takie rady dla dzieci zawiera książeczka Erazma z Rotterdamu w wydaniu z 1609 roku, uznawana za zaginioną. Po ponad czterech wiekach trafiła do rodzinnego miasta humanisty i od tego weekendu można ją oglądać w bibliotece.

Chodzi o niewielki tom zatytułowany La civilité puerile, czyli zbiór zasad dobrego wychowania dla dzieci. Egzemplarz wydania z 1609 roku odnalazł się w Stanach Zjednoczonych. Właścicielem był amerykański antykwariusz, który znał kolekcję erazmiańską Bibliotheek Rotterdam i zaproponował bibliotece przejęcie książki.

O odkryciu poinformowały w środę 21 października NOS i regionalna stacja Rijnmond. Książka jest wystawiana publicznie po raz pierwszy właśnie w ten weekend, w rotterdamskiej bibliotece.

Jedyny egzemplarz na świecie

Według konserwatora Johna Tholena to jedyny zachowany egzemplarz tego wydania, którego nakład mógł wynosić nawet około tysiąca sztuk. Dlaczego przetrwała tylko jedna kopia? Tholen tłumaczy, że była to książka do codziennego użytku, a nie do przechowywania na półce. Prawdopodobnie właśnie dlatego nie zachowała się w bibliotekach.

„To wyjątkowe, że ponad cztery stulecia później możemy dodać to wydanie do naszej kolekcji dziedzictwa” – mówi Tholen. Jak dodaje, odnalezienie takiej zaginionej książki to jak znalezienie nieznanego dotąd elementu układanki.

Savoir-vivre sprzed czterystu lat

Choć książka ma ponad 400 lat, wiele zawartych w niej porad brzmi zaskakująco współcześnie. Wśród zaleceń dla młodych czytelników są m.in.:

  • siadanie do stołu dopiero po umyciu rąk,
  • obcinanie paznokci,
  • życzenie zdrowia osobie, która kichnęła – z dopiskiem, by dobrze na to uważać.

Dla wielu rodziców to dowód, że podstawy dobrego wychowania niewiele się zmieniły od XVII wieku. Higiena przy stole i uprzejmość wobec innych były ważne wtedy i są ważne dziś.

Rotterdam i jego najsłynniejszy mieszkaniec

Erazm z Rotterdamu to jedna z najważniejszych postaci europejskiego humanizmu, a w swoim rodzinnym mieście jest obecny na każdym kroku. Jego imię nosi uniwersytet oraz najbardziej znany most w mieście – Erasmusbrug. Bibliotheek Rotterdam przechowuje kolekcję jego dzieł wpisaną na listę UNESCO, liczącą ponad 6 tysięcy książek. Teraz dołączył do niej kolejny, wyjątkowy tom.

Dla Polaków mieszkających w Rotterdamie i okolicach to dobra okazja na rodzinny wypad do biblioteki. Książeczkę o tym, jak dzieci powinny się zachowywać, można pokazać najmłodszym i porównać jej rady z tym, czego uczymy je dzisiaj. Szczegóły dotyczące godzin otwarcia warto sprawdzić na stronie Bibliotheek Rotterdam przed wizytą.

Źródło: NOS