Ogrzewanie zimą w Holandii: ile stopni, jakie ciśnienie w kotle i kto płaci za naprawę
Maciej Wawrzyniak
6 listopada 2026 | 17:30
Pierwsze przymrozki już są, a rachunek za gaz potrafi zaboleć. Sprawdziliśmy, jak ustawić termostat, jak dolać wody do kotła CV, dlaczego trzeba wietrzyć także zimą i co robić, gdy w wynajmowanym mieszkaniu przestaje grzać.
Większość mieszkań w Holandii ogrzewa się kotłem gazowym (cv-ketel) i kaloryferami. Przeciętne gospodarstwo domowe zużywa według danych CBS z początku 2026 roku około 928 m³ gazu rocznie, a sam gaz kosztuje średnio blisko 1600 euro rocznie. Dobra wiadomość jest taka, że kilka prostych nawyków potrafi obniżyć ten rachunek o kilkaset euro.
Ile stopni ustawić na termostacie
Milieu Centraal, niezależne holenderskie centrum wiedzy o oszczędzaniu energii, zaleca:
- maksymalnie 19°C, gdy jesteś w domu,
- 15°C w nocy – najlepiej skręcić termostat godzinę przed pójściem spać,
- 15°C w ciągu dnia, gdy nikogo nie ma w domu,
- 10°C, gdy wyjeżdżasz na weekend lub urlop (np. do Polski) – zostaw wtedy otwarte zawory kaloryferów i drzwi wewnętrzne.
Uwaga: przy ogrzewaniu podłogowym i pompie ciepła lepiej nie schodzić tak nisko – w nocy i pod nieobecność wystarczy obniżyć temperaturę do 17–18°C, bo takie systemy wolno się nagrzewają.
Każdy stopień więcej na termostacie to według Milieu Centraal około 10 procent wyższe zużycie energii na ogrzewanie. Organizacja szacuje, że trzymanie się 19°C zamiast cieplejszych ustawień oszczędza w typowym domu z lat 70. około 170 euro rocznie, nocne obniżenie temperatury około 60 euro, a skręcanie ogrzewania, gdy nikogo nie ma w domu cztery dni w tygodniu, około 120 euro. Te wyliczenia przyjmują cenę 1,37 euro za m³ – przy dzisiejszych cenach gazu oszczędności są zwykle jeszcze większe.
Drobiazgi też się liczą: zasłanianie zasłon wieczorem to około 45 euro rocznie, a folia odbijająca ciepło za kaloryferem przy ścianie zewnętrznej – około 40 euro.
Kocioł CV: ciśnienie, dolewanie wody i odpowietrzanie
Gdy kaloryfery są letnie albo kocioł pokazuje błąd, często winne jest zbyt niskie ciśnienie wody. W większości instalacji powinno ono wynosić od 1,5 do 2 barów (dokładną wartość podaje instrukcja kotła). Milieu Centraal radzi sprawdzać ciśnienie kilka razy w roku.
Dolewanie wody (bijvullen) wygląda zwykle tak:
- Skręć termostat na najniższą wartość i poczekaj, aż instalacja ostygnie.
- Wyłącz kocioł z gniazdka.
- Podłącz wąż do kranu i do zaworu napełniania kotła.
- Odkręć najpierw kran, potem zawór kotła i obserwuj manometr.
- Po osiągnięciu właściwego ciśnienia zamknij zawór kotła, a potem kran.
- Odpowietrz kaloryfery i sprawdź ciśnienie jeszcze raz – mogło spaść.
Jeśli ciśnienie ciągle spada, w instalacji może być wyciek – wtedy trzeba wezwać instalatora. Kaloryfery w starszych instalacjach warto odpowietrzać kilka razy w roku: jeśli są ciepłe na dole, a zimne u góry, w środku jest powietrze.
Kocioł potrzebuje też przeglądu: starszy model co roku, nowszy zwykle co dwa lata. Przegląd powinna robić firma z certyfikatem CO-vrij. Temperatura ciepłej wody użytkowej nie powinna być ustawiona poniżej 60°C ze względu na bakterie Legionella.
Wynajmujesz? Te rzeczy robisz sam, te należą do właściciela
Zgodnie z holenderskimi przepisami o drobnych naprawach (Besluit kleine herstellingen) najemca sam dolewa wody do instalacji, odpowietrza kaloryfery, restartuje kocioł np. po awarii prądu i dba o czystość kratek wentylacyjnych. Naprawy, kontrole i wymiana kotła należą do właściciela mieszkania – także gdy wynajmujesz przez agencję pracy lub od prywatnej osoby.
Gdy ogrzewanie się psuje, a samodzielne kroki nie pomagają:
- Zgłoś usterkę właścicielowi na piśmie (e-mail też się liczy) i poproś o naprawę w rozsądnym terminie. Huurcommissie udostępnia gotowy wzór takiego pisma.
- Jeśli nic się nie dzieje, możesz zlecić naprawę samodzielnie i domagać się zwrotu rozsądnych kosztów.
- Możesz też wystąpić o obniżkę czynszu – w mieszkaniach socjalnych przez Huurcommissie, w wolnym sektorze przez sąd rejonowy (kantonrechter).
W tzw. Gebrekenboek, czyli katalogu usterek Huurcommissie, ogrzewanie dające za mało ciepła to poważna wada (kategoria C), za którą może przysługiwać tymczasowa obniżka czynszu nawet o 40 procent. Według tego katalogu przy minus 10 stopniach na zewnątrz instalacja powinna zapewnić 20°C w salonie i kuchni, 18°C w sypialni i 22°C w łazience.
Wietrz także zimą
To może brzmieć dziwnie, ale wietrzenie zimą to konieczność. Milieu Centraal radzi wietrzyć dzień i noc przez cały rok: zostawiać otwarte kratki wentylacyjne (roosters) w oknach i nie zaklejać ich. Po prysznicu wentylację trzeba włączyć na 20–30 minut. Bez tego w mieszkaniu zbiera się wilgoć, a stąd już krótka droga do pleśni – problem z wilgocią lub pleśnią ma niemal co piąty dom w Holandii. Przed szybkim przewietrzeniem z otwartymi oknami skręć termostat, żeby nie grzać ulicy.
Czad: cichy zabójca w sezonie grzewczym
Każdego roku w Holandii od 5 do 10 osób umiera z powodu zatrucia tlenkiem węgla (koolmonoxide), a setki trafiają do szpitala. Czad nie ma zapachu ani koloru, a objawy przypominają grypę: ból głowy, nudności, zmęczenie, dezorientacja. Sygnałem ostrzegawczym jest żółtopomarańczowy zamiast niebieskiego płomień albo sadza przy urządzeniu.
Straż pożarna (Brandweer) radzi zamontować czujnik czadu zgodny z normą EN 50291 przynajmniej w pomieszczeniu z kotłem lub piecykiem i wymieniać go co 5–10 lat. Gdy czujnik się włączy: ostrzeż domowników, wyjdź na zewnątrz i dzwoń pod 112.
Za wysoki rachunek? Jest Noodfonds Energie
Osoby o niskich dochodach, dla których rachunki za energię są dużym obciążeniem, mogą skorzystać z Noodfonds Energie. Wnioski przyjmowane będą od 4 stycznia do 7 maja 2027 roku na stronie noodfondsenergie.nl, a wsparcie wynosi od 120 do 1800 euro. O tym, czy się kwalifikujesz, decydują dochód z 2025 roku i to, jaką jego część pochłaniają koszty energii. Warto też zapytać w swojej gminie o pomoc doraźną (bijzondere bijstand).
Najczęstsze pytania
Czy opłaca się całkiem wyłączać ogrzewanie, gdy wychodzę do pracy? Przy zwykłym kotle gazowym i kaloryferach lepiej obniżyć temperaturę do około 15°C niż wyłączać ogrzewanie całkiem. Wychłodzone ściany trudniej potem ogrzać, a przy bardzo niskiej temperaturze rośnie ryzyko wilgoci.
Mieszkam w pokoju od agencji i nie mam dostępu do termostatu. Co robić? Usterkę lub zbyt niską temperaturę zgłoś na piśmie osobie odpowiedzialnej za mieszkanie. Obowiązek naprawy instalacji grzewczej spoczywa na wynajmującym, a nie na lokatorze.
Kaloryfer jest zimny tylko u góry – to awaria? Najczęściej to powietrze w instalacji. Wystarczy go odpowietrzyć specjalnym kluczykiem, a potem sprawdzić ciśnienie w kotle.
Źródła: Milieu Centraal, Rijksoverheid, Huurcommissie, Brandweer, CBS